Ooforektomi bir yada her iki yumurtalığın (overlerin) alınması ameliyatıdır. Nadiren ovaryektomi terimi de eş anlamlı olarak kullanılır. Her iki yumurtalığın ameliyatla alınmasına bilateral ooforektomi denir. Çoğu zaman yumurtalıkla beraber tüp de alınır ve buna salpingoooforektomi denir. Hem sağ hem sol tüpler ve overler beraber alınırsa bilateral salpingoooforektomi denir. Bu ameliyat laparoskopi ile veya laparotomi (açık ameliyat) ile yapılabilir.
Yumurtalıkların alınmasında en sık uygulanma nedeni yumurtalık kistleri ve tümörleridir. Rahmin alınması gereken myom gibi hastalıklarda da kişi ileri yaşta ise alınması önerilebilir. Bunun nedeni ileride oluşabilecek yumurtalık kanseri olasılığını ortadan kaldırmaktır. Bu öneri için yaş sınırı cerraha ve kliniğe göre değişebilir. Eskiden 35-40 yaşın üzerinde alınan yumurtalıklar günümüzde 45 yaşından sonra alınması tercih edilmektedir. Son yıllarda yumurtalıkların yerinde bırakılmasının özellikle kalp hastalıklara karşı korunmada daha avantajlı olduğu üzerinde yayınlar vardır. Özel bir neden olmadıkça 45 yaşından önce alınması gereksizdir.
Ooforektomi Hangi durumlarda Yapılır?
Aşağıdaki durumlarda bazen ooforektomi ameliyatı yapılabilir, hepsi her zaman ooforektomi yapılması gereken durumlar değillerdir.
Bunlardan bazıları;
- Over (yumurtalık) kisti varlığı,
- Endometriozis,
- Endometrioma,
- Tubaovarian abse,
- Over kanseri ameliyatları (ameliyatta bilateral ooforektomi),
- Dış gebelik (ektopik gebelik).
Bir yumurtalığın alınması ameliyattan sonra gebe kalmayı zorlaştırabilir. Adet düzensizliği başlayabilir. Ooforektomi ameliyatından sonra hasta menopoza da girebilir.